In een wereld waar technologie, marktomstandigheden en klantbehoeften continu veranderen, is strategische planning essentieel voor bedrijven om een concurrentiestrategie te ontwikkelen en duurzame groei te realiseren.
Een veelgebruikt model voor het aanpakken van innovatie en groei is het Three Horizons Model. Dit model, ontwikkeld door McKinsey (1999), helpt organisaties om zowel hun huidige activiteiten te optimaliseren als nieuwe groeimogelijkheden te identificeren.
Dit artikel gaat dieper in op het Three Horizons Model, de toepassing ervan, en waarom het, ondanks zijn populariteit, soms bijgesteld moet worden.
Als je dit interessant vindt, kun je er meer over lezen in het boek The Alchemy of Growth:
Wat is het Three Horizons model?
Het Three Horizons Model is een strategisch kader dat bedrijven helpt bij het beheren van innovatie op drie niveaus (horizons). Elke horizon vertegenwoordigt een ander tijdsbestek en een ander type innovatie:
- Horizon 1: Optimalisatie van kernactiviteiten Deze horizon richt zich op het maximaliseren van de winstgevendheid van de huidige kernactiviteiten. Hier gaat het om het verbeteren van bestaande producten, diensten en processen om de bedrijfsvoering efficiënter te maken en de concurrentiepositie te versterken. Denk aan kostenbesparing, procesoptimalisatie en klanttevredenheid.
- Horizon 2: Nieuwe mogelijkheden in de huidige markt In deze horizon ligt de focus op het ontwikkelen van nieuwe producten en diensten die verwant zijn aan de huidige activiteiten, maar nieuwe inkomstenstromen genereren. Dit omvat innovaties die inspelen op nieuwe trends en technologische ontwikkelingen. Bedrijven moeten hier hun marktkennis inzetten om nieuwe kansen te benutten zonder volledig uit hun comfortzone te stappen.
- Horizon 3: Radicale innovaties voor de toekomst Horizon 3 richt zich op radicaal nieuwe ideeën en doorbraken die nog ver buiten het bestaande bedrijfskader vallen. Dit kunnen technologieën, markten of bedrijfsmodellen zijn die op dit moment misschien slechts in de conceptfase verkeren, maar op de lange termijn voor disruptieve groei kunnen zorgen.
The Alchemy of Growth: Innovatie uitsmeren over de tijd
De kracht van het Three Horizons model ligt in het vermogen om innovatie en groei te balanceren over tijd. Bedrijven die zich uitsluitend richten op Horizon 1, riskeren dat ze hun concurrentievoordeel verliezen wanneer de markt evolueert. Anderzijds, bedrijven die zich alleen op Horizon 3 richten, kunnen moeite hebben om hun kernactiviteiten winstgevend te houden. Het model moedigt een evenwicht aan tussen korte termijn resultaten en lange termijn innovatie.
Een belangrijke les uit het “Alchemy of Growth” framework, dat voortborduurt op het Three Horizons Model, is dat elke horizon zijn eigen managementaanpak en strategie vereist. Waar Horizon 1 vooral om efficiëntie en procesverbetering draait, vereisen Horizon 2 en 3 meer ondernemerschap, experimenten en risicobereidheid. Dit stelt bedrijven in staat om tegelijkertijd bestaande inkomsten te beschermen en nieuwe waardeproposities te ontwikkelen.
Waarom het Three Horizons model gedateerd raakt
Hoewel het Three Horizons Model jarenlang een robuust kader bood voor strategische groei en innovatie, zijn er critici die stellen dat het model in zijn huidige vorm niet langer volledig toereikend is. Dit komt vooral door de snelheid waarmee technologieën en markten veranderen. Volgens een artikel in de Harvard Business Review zijn de grenzen tussen de drie horizonnen vager geworden. Innovatie kan zich niet meer altijd in duidelijke fasen ontwikkelen; disrupties kunnen sneller plaatsvinden en de levenscyclus van producten is korter geworden.
Een van de belangrijkste punten van kritiek is dat bedrijven vaak moeite hebben om Horizon 2 en 3 te beheren. Innovaties in deze horizonnen vereisen een grote mate van flexibiliteit en aanpassingsvermogen, maar veel organisaties blijven vastzitten in de structuur en processen die hen helpen in Horizon 1 succesvol te zijn. Daardoor missen ze vaak de kans om snel genoeg in te spelen op nieuwe ontwikkelingen.
Bedrijven moeten daarom het Three Horizons model blijven gebruiken, maar wel met meer nadruk op flexibiliteit en snelheid van uitvoering. Innovatie vereist tegenwoordig een iteratief proces, waarbij nieuwe ideeën voortdurend worden getest en aangepast, zonder dat men vasthoudt aan rigide fasen of scheidingen tussen de horizonnen.
Toepassing van het Three Horizons model
In de praktijk kunnen bedrijven die het Three Horizons model succesvol implementeren, hun innovatie-inspanningen beter structureren en beheren. Een voorbeeld hiervan is het gebruik van aparte teams voor elke horizon. Horizon 1-teams kunnen zich focussen op operationele efficiëntie en verbeteringen, terwijl Horizon 2- en Horizon 3-teams een meer experimentele aanpak hanteren om nieuwe kansen te ontdekken en te testen.
Daarnaast wordt steeds meer erkend dat samenwerking essentieel is bij het toepassen van dit model. Vooral in Horizon 2 en 3 kan samenwerking met startups, universiteiten of andere bedrijven helpen om innovatie te versnellen en risico’s te delen.
Het Three Horizons Model blijf relevant, maar moet doorontwikkelen
Het Three Horizons Model biedt nog steeds waardevolle inzichten voor bedrijven die strategisch willen groeien en innoveren. Het helpt hen om hun aandacht te verdelen over kortetermijnwinstgevendheid en langetermijngroei. Echter, de veranderende snelheid van innovatie vraagt om een meer flexibele en dynamische toepassing van het model. Bedrijven moeten sneller kunnen schakelen en bereid zijn om risico’s te nemen, vooral in Horizon 2 en 3, om relevant te blijven in een steeds competitievere markt.
